Noreg er i ferd med å bli tredelt språkleg: dialekt i nord, nynorsk i vest, bokmål i aust. Det skriv Ottar Grepstad i «Språkfakta 2015».
Nynorskbrukarane finst i alle fylka, truleg også i alle kommunar. Ein av tre nynorskbrukarar bur ikkje på Vestlandet, men det er der dei er mest konsentrerte.
I 20 år har Ottar Grepstad arbeidd med å utvikle, samle og analysere statistikk som dokumenterer utbreiinga av språk. No er det heile samla i «Språkfakta 2015» med undertittelen «Ei forteljing om språk i Noreg og verda». Direktøren i Nynorsk kultursentrum har redigert 867 tabellar og kommenterer alle. Frå og med Den europeiske språkdagen 26. september blir eit nytt kapittel publisert kvar dag på Aasentunet.no, fritt tilgjengeleg for alle.
Dei seinare tiåra har Noreg fått innvandrarar frå over 200 land og sjølvstendige regionar. Desse har med seg endå fleire morsmål, men buset seg mest på Austlandet. Ein større del av innvandrarane i nynorskkommunar kjem frå vestlege land enn i resten av landet, skriv Grepstad.
Nær 400 folkerøystingar har vore haldne om opplæringsspråk i skulane etter 1965. I dei fleste av desse har fleirtala vore knappe, og fleire røysta for nynorsk på 2000-talet enn i 1960- og 1970-åra. Berre på Austlandet enda eit fleirtal av folkerøystingane med ja til nynorsk. Sjå under:
Fem fantastiske språkfakta
- I Oslo og på Vestlandet meiner fleirtalet at nynorsk og bokmål skal vere jamstilte språk
- 500 000 budde i det som frå 1930 blei nynorskkommunar, og 500 000 bur der i 2015
- Nynorskkommunane i Hordaland har fått 14 prosent fleire innbyggjarar etter 2000
- 45 prosent av vestlendingane og 15 prosent av nordlendingane liker å lese nynorsk
- I 2014 brukte norske massemedium «bokmål» 1707 gonger og «nynorsk» 3832 gonger
Kjelde: Ottar Grepstad: Språkfakta 2015, Aasentunet.no
Ottar Grepstad: Språkfakta 2015
- Det største verket nokon gong på norsk om utbreiing og bruk av språk
- 867 tabellar om språk i Noreg og verda gjennom fleire tusen år
- 19 kapittel, 38 tema-artiklar og eit avsluttande essay
- Kvar dag kl. 07.00 i 20 dagar blir eit nytt kapittel publisert på Aasentunet.no
- 1700 sider i utskrift i A4-format
